Ancient Greek · ~22 min
Book 2
Galen, De antidotis 2.9.1
Not analysed yet
[Περὶ τῆς διὰ σκίγκου ἀντιδότου, περὶ θηριακῆς, καὶ ἑκατονταμιγμάτου.] Ἀντίδοτος Μιθριδάτου Εὐπάτορος, ἡ διὰ σκίγκου λεγομένη, ποιοῦσα πρὸς τὰ θανάσιμα τῶν φαρμάκων, καὶ πρὸς πᾶσαν φθοροποιὸν ὕλην, καὶ παντὸς ἰοβόλου πληγὴν, καὶ πρὸς τὰς τῶν ἐντὸς διαθέσεις, καὶ πρὸς συλλήψεις συνεργεῖ, κατάγει ἔμμηνα· καὶ τὰ ἐναποθνήσκοντα ἔμβρυα, καὶ τὰ κατεχόμενα δεύτερα λύει, καὶ τοῖς κατὰ περίοδον πυρετοῖς βοηθεῖ, καὶ παρέτοις, τρομώδεσιν, ὀπισθοτονικοῖς, ἰσχιαδικοῖς, ποδαγρικοῖς, καὶ πρὸς πᾶσαν νευρικὴν συμπάθειαν. τὰ δὲ τῆς σκευασίας ἔχει οὕτως. ♃Σκίγκου, σαγαπηνοῦ, ἀκόρου, φοῦ, ὑπερικοῦ, ἀκακίας, ἴρεως, μήου, κόμμεως ἀνὰ δραχ. β΄. ῥόδων ξηρῶν, γεντιανῆς, καρδαμώμου ἀνὰ δραχ. δ΄. μηκωναρίου σπέρματος δραχ. ε΄. καὶ διώβολον, στύρακος δραχ. η΄. πολίου, κασσίας μελαίνης, σεσέλεως, βδελλίου, βαλσάμου, πεπέρεως λευκοῦ ἀνὰ δραχ. ε΄. καὶ διώβολον, ὑποκυστίδος χυλοῦ, ὀποπάνακος, σμύρνης, λιβάνου ἄῤῥενος, καστορίου, πεπέρεως μακροῦ, κύφεως, μαλαβάθρου φύλλων ἀνὰ δραχ. στ΄. σκορδίου, κόστου, σχοίνου ἄνθους, χαλβάνης, ῥητίνης τερμινθίνης ἀνὰ δραχ. στ΄. καὶ διώβολον, νάρδου Συριακῆς, ὀποβαλ σάμου, θλάσπεως, δαύκου Κρητικοῦ ἀνὰ δραχ. στ΄. καὶ διώβολον, κρόκου, κινναμώμου, ζιγγιβέρεως ἀνὰ δραχ. στ΄. καὶ διώβολον, γλυκυῤῥίζης χυλοῦ, ἀγαρικοῦ, ἀνὰ δραχ. ζ΄. καὶ τριώβολον, μέλιτος τὸ αὔταρκες, οἴνου καλοῦ τὸ ἀρκοῦν εἰς τὸ διαλῦσαι τοὺς χυλούς. συντίθεται δὲ τοῦτον τὸν τρόπον. κῦφι, ὑπόκιστις, σαγαπηνὸν, κόμμι, μηκώνειον, στύραξ, ὀποπάναξ ἐν οἴνῳ Χίῳ βρέχεται, μέχρι παντελῶς διαλυθῆναι, ἡμέραν καὶ νύκτα, τὰ δὲ λοιπὰ κόπτεται καὶ σήθεται λεπτῷ κοσκίνῳ, καὶ μίγνυται τοῖς ἀποβρεχθεῖσι καὶ λεανθεῖσιν. ἡ δὲ ὅλη σύνθεσις ἀναλαμβάνεται μέλιτι Ἀττικῷ ἀφηψημένῳ, ὡς πάχος ἔχειν· εἶτ᾿ ἐπὶ πᾶσι βάλλομεν ὀποβάλσαμον, εἶτ᾿ ἀνελόμενοι κατατίθεμεν εἰς ἄγγος ἀργυροῦν, καὶ ἡ χρῆσις εἰς πολλὰ, ἡ δόσις πρὸς δύναμιν. ἡμεῖς πρὸς ἐπίτασιν τοῦ φαρμάκου, ἕνεκα τῆς τῶν ἐμμήνων ἐποχῆς, καὶ τῶν συλλημ μάτων, ὥστε ἀκινδύνως φέρεσθαι, δικτάμνου Κρητικοῦ δραχ. δ΄. ἀμμωνιακοῦ δραχ. γ΄. πηγάνου ἀγρίου σπέρματος δραχ. γ΄. κυμίνου Αἰθιοπικοῦ στ΄. τριφύλλου σπέρματος δ΄. βουνιάδος ἀγρίας δ΄. χαμαίδρυος δραχ. δ΄. ῥᾶ Ποντικοῦ γ΄. ὀποῦ Κυρηναϊκοῦ δραχ. β΄. τούτων προσβαλλομένων ἡ τοῦ φαρμάκου χρῆσις γίνεται πρὸς πολλὰ χρήσιμος· φθείρει γὰρ τετραμηνιαῖα, καὶ τριμηνιαῖα κατάγει. [Μιθριδάτου θηριακή.] Ταύτῃ ὁ βασιλεὺς Μιθριδάτης ἀεὶ ἐχρῆτο προφυλακῆς χάριν θανασίμου. ἡνίκα γοῦν ὑπὸ Ῥωμαίων ἑάλω, δὶς πιὼν θανάσιμον, καὶ μὴ δυνηθεὶς ἀποθανεῖν, ξίφει ἑαυτὸν διεχρήσατο. πρὸς τὰ θανάσιμα δὲ τῶν φαρμάκων ποιεῖ, καὶ παντὸς ἰοβόλου πληγὴν, καὶ πρὸς τὰς τῶν ἐντὸς διαθέσεις. ταύτῃ ἐχρήσατο ὁ Ἀνδρόμαχος. τὰ δὲ τῆς σκευασίας ἔχει οὕτως. ♃Ἀρτίσκων σκιλλητικῶν δραχ. μη΄. θηριακῶν ἀρτίσκων, πεπέρεως μέλανος, ἡδυχρόου μάγματος, ὀποῦ μήκωνος Σπανοῦ, ἀνὰ δραχ. κδ΄. ῥόδων ξηρῶν, σκορδίου, σπέρματος βουνιάδος, ἴρεως Ἰλλυρικῆς, ἀγαρικοῦ, κινναμώμου, γλυκυῤῥίξης χυλοῦ, ὀποβαλσάμου, ἀνὰ δραχ. ιβ΄. λιβανωτίδος δραχ. η΄. σμύρνης, κρόκου, ζιγγιβέρεως, ῥᾶ Ποντικοῦ, πενταφύλλου ῥίζης, καλαμίνθης ὀρεινῆς, πρασίου, πετροσελίνου, στοιχάδος, κόστου, πεπέρεως λευκοῦ, πεπέρεως μακροῦ, λιβάνου, ἀνὰ ὀβολοὺς β΄. κασσίας μελαίνης δραχ. δ΄. κόστου δραχ. α΄. κρόκου δ΄. πεπέρεως λευκοῦ μίαν, καὶ μακροῦ μίαν, Ἰλλυρίδος, σχοίνου, πολίου, σκορδίου, ῥόδων ξηρῶν, νήσσης αἵματος, ἀνὰ δραχ. γ΄. μέλιτος Ἀττικοῦ ἑφθοῦ τὸ ἱκανόν. [Ἀντίδοτος ἑκατονταμίγματος, ᾗ χρῶμαι, ἣν ἐσκεύασα Καίσαρι πρὸς πάντα, ἰδίως δὲ πρὸς τὰ θανάσιμα.] ♃Ἀβροτόνου δραχ. β΄. ἥμισυ, ἀριστολοχίας δραχ. κ΄. ἀκακίας δραχ. δ΄. ἀρκευθίδων σαρκὸς ἴσον, κρόκου δραχ. β΄. ἀσάρου δραχ. δ΄. ἀνίσου δραχ. γ΄. ἀμώμου δραχ. στ΄. ἀγαρικοῦ δραχ. γ΄. καρποῦ βαλσάμου δραχ. β΄. βδελλίου δραχ. γ΄. ὀβολοὺς γ΄. βαλαυστίου δραχ. β΄. γεντιανῆς δραχ. δ΄. γλυκείας χυλοῦ ἴσον, γογγυλίδος σπέρματος δραχ. δ΄. ἐν ἄλλῳ δραχ. η΄. γῆς Σαμίας μίαν, δαύκου σπέρματος δραχ. δ΄. δρακοντίου ῥίζης δραχ. γ΄. ὀβολοὺς γ΄. ἐρυσίμου σπέρματος δραχ. κ΄. ἴρεως Ἰλλυρικῆς δραχ. β΄. σμύρνης δραχ. ζ΄. ὀβολοὺς γ΄. ζιγγιβέρεως ἶσον, ἠρυγγίου ῥίζης δραχ. δ΄. ὀβολοὺς β΄. θλάσπεως δραχ. κ΄. κονύζης λεπτῆς δραχ. στ΄. ἀκόρου δραχ. στ΄. ὀβολοὺς γ΄. κυπέρου δραχ. στ΄. κωνείου σπέρματος ἐπτισμένου δραχ. α΄. ὀβολοὺς γ΄. ἄμμεως δραχ. δ΄. κνίκου σπέρματος δραχ. ζ΄. ὀβολοὺς β΄. κινναμώμου δραχ. ζ΄. κόστου δραχ. ζ΄. ὀβολοὺς β΄. κασσίας δραχ. ε΄. ὀβολοὺς β΄. κενταυρίου χυλοῦ δραχ. δ΄. ὀβολοὺς ε΄. καστορίου στ΄. καλάμου ἀρωματικοῦ β΄. οἱ δὲ δ΄. κόμμεως δραχ. β΄. καρδαμώμου δ΄. κάγχρυος δραχ. γ΄. ὀβολοὺς γ΄. κύφεως δραχ. στ΄. χαλβάνης δραχ. στ΄. ὀβολοὺς β΄. λιβανωτίδος φύλλων δραχ. δ΄. ἐλελισφάκου ἴσον, λογχίτιδος σπέρματος δραχ. β΄. ὀβολοὺς γ΄. λιθοσπέρμου δραχ. γ΄. λιβάνου δραχ. στ΄. τριώβολον, μαράθρου σπέρματος δραχ. στ΄. ὀποῦ μήκωνος δραχ. στ΄. μίλτου Λημνίας δραχ. α΄. μαλαβάθρου ι΄. μήου δραχ. στ΄. νήσσης αἵματος στ΄. νάρδου Συριακῆς δραχ. στ΄. ὀβολοὺς γ΄. νάρδου Κελτικῆς δραχ. η΄. ξυλοβαλσάμου δραχ. γ΄. ὀποπάνακος ἴσον, ὀρμίνου σπέρματος η΄. ὀρόβων λευκῶν ἴσον, πανακείας ῥίζης δραχ. στ΄. ὀποβαλσάμου δραχ. γ΄. πελεκίνου δραχ. στ΄. πολίου ε΄. ὀβολοὺς β΄. πολυγόνου φύλλων δραχ. θ΄. ἑλενίου ῥίζης δραχ. ε΄. ὀβολοὺς γ΄. πετροσελίνου στ΄. ὀβολοὺς β΄. πενταφύλλου δραχ. η΄. ὀποῦ πευκεδάνου τὸ ἴσον, πεπέρεως μέλανος δραχ. ε΄. τριώβολον, καὶ λευκοῦ δ΄. ὀβολοὺς γ΄. καὶ μακροῦ δραχ. α΄. σκίγκου δραχμὰς γ΄. τερμινθίνης β΄. ῥόδων ξηρῶν δραχ. στ΄. σαγαπηνοῦ δραχμὰς η΄. στοιχάδος δ΄. στροβίλων πεφρυγμένων δραχ. στ΄. σχοίνου δραχμὰς δ΄. ὀβολοὺς β΄. σταφίδος σαρκὸς δραχ. δ΄. σεσέλεως δραχμὰς ε΄. ὀβολοὺς β΄. σταφυλίνου σπέρματος δραχ. δ΄. χολῆς ταυρείας δραχ. ε΄. χολῆς ἀρκείας ἴσον, χαμαιπίτυος δραχ. γ΄. ψυλλίου σπέρματος δ΄. χαμαίδρυος ἶσον, σησάμου πεφρυγμένου δραχ. στ΄. συμφύτου ῥίζης δραχμὰς β΄. σκορδίου κορύμβων δραχμὴν α΄. ὀβολοὺς δ΄. σταφίδος ἀγρίας δραχμὰς ε΄. στύρακος δραχ. ε΄. ὀβολοὺς β΄. τριφύλλου καρποῦ δραχ. ι΄. τορδύλου σπέρματος β΄. τευκρίου φύλλων, ὅ τινές φασιν εἶναι χαμαίδρυν, δραχμὴν μίαν, ὑποκυστίδος χυλοῦ δραχμὰς β΄. S". ὑπερικοῦ καρποῦ β΄. ὑοσκυάμου σπέρματος δραχμὰς β΄. ῥοῦ Ποντικοῦ δραχ. β΄. φοῦ δραχ. η΄. ῥοὸς τοῦ ἐπὶ τὰ ὄψα δραχ. ε΄. τριώβολον· κοτυληδόνος ῥίζης δραχ. α΄. ὀβολοὺς γ΄. οἴνου καὶ μέλιτος τὸ ἱκανόν. ἐγὼ οἶνον οὐ βάλλω.