Latin
Lines 175-217
Appendix Vergiliana, Aetna 175-217
Not analysed yet
Haec primo cum sit species naturaque terrae,
Introrsus cessante solo trahit undique uenas.
Aetna sui manifesta fides et proxima uero est.
Non illic duce me occultas scrutabere causas;
Occurrent oculis ipsae cogentque fateri.
Plurima namque patent illi miracula monti:
Hinc uasti terrent aditus merguntque profundo,
Porrigit hinc artus penitusque exaestuat intra,
Hinc scissae rupes obstant discordiaque ingens,
Inter opus nectunt aliae mediumque coercent
Pars igni domitae, pars ignes ferre coactae.
[Vt maior species et ne succurrat inanis]
Haec illi sedes tantarumque area rerum est,
haec operis visenda sacri faciesque domusque.
Nunc opus artificem incendi causamque reposcit,
Non illam paruo aut tenui discrimine signes:
Mille sub exiguum uenient tibi pignora tempus.
Res oculos ducent, res ipsae credere cogent;
Quin etiam tactu moneant, contingere tuto
Si liceat; prohibent flammae custodiaque ignis
Illi operi est, arcent aditus diuinaque rerum
[ut maior species et ne succurrat inanis]
Cura sine arbitrio est: eadem procul omnia cernes.
Nec tamen est dubium penitus quid torqueat Aetnam,
Aut quis mirandus tantae faber imperet arti.
Pellitur exustae glomeratus nimbus harenae,
Flagrantes properant moles, uoluuntur ab imo
Fundamenta, fragor tota nunc rumpitur Aetna,
Nunc fusca pallent incendia mixta ruina.
Ipse procul tantos miratur Iuppiter ignes,
Neue sepulta noui surgant in bella gigantes,
Neu Ditem regni pudeat, neu Tartara caelo
Vertat, in occulto *tantum tremit* omniaque extra
Congeries operit saxorum et putris harenae.
Quae nec sponte sua ueniunt nec corporis ullis
Sustentata cadunt robustis uiribus; omnes
Exagitant uenti turbas ac uertice saeuo
In densum collecta rotant uoluuntque profundo
-Hac causa expectata ruunt incendia montis-:
Spiritus inflatis nomen, languentibus aer.
Nam prope nequiquam per se est uiolentia flammae:
Ingenium uelox illi motusque perennis,
Verum opus auxilium est ut pellat corpora; nullus
Impetus est ipsi; qua spiritus imperat, audit;