1.1114 to 1.1124

[117,1114] Migrat ex Aegypto, qui relictis superstitionibus prophanis ad Christianam religionem sese conuertit. [117,1115] Aegyptias opes tollit, qui literas ethnicorum ad nostrae fidei decus et usum transfert. [117,1116] Si ridebunt barbari interpretem, iure id facerent, nisi diui Augustini non meum interpretamentum protulissem. [117,1117] Vt enim, inquit, olim Hebraei ea, quae sibi usui fore iudicassent, rapuerunt, relictis iis, quae aut molesta aut inutilia aut prophana existimassent, ita nos oportet sua quidem ethnicis uitia relinquere, superstitiones, libidines, cupiditates, haec inquam, apud dominos relinquenda. [117,1118] At si quod sapientiae aurum, si quod eloquentiae argentum, si qua bonarum literarum supellex penes illos erit, eam omnem conuasare et in nostros usus accommodare debemus, nihil furti calumniam ueriti, quin potius pulcherrimi etiam facinoris et laudem et praemium sperare ausi. [117,1119] Hic rursus ne nodum in scirpo quaerentes cauillari inciperemus, quae sint ethnicis pro perniciosis relinquenda, quae pro utilibus transferenda, Augustinus de sua partitione nihil excipit praeter ea, quae superstitiosa nominat. [117,1120] Caeterum a sua illa diuisione non recedens et hoc suo more auro atque argento eas disciplinas sibi uideri signatas scripsit, quae essent ab ingeniis humanis animaduersae, sicut dialecticen, rhetoricen, physicen, historiam et id genus plura, quod haec homines "non ipsi quidem produxissent, sed tanquam aurum et argentum de quibusdam quasi metallis diuinae prouidentiae, quae ubique infusa est, eruissent". [117,1121] Vestes autem Aegyptiorum interpretatur disciplinas a mortalibus quidem institutas, sed uestium in morem accommodatas humanae societati, puta leges loquendi, plebiscita, decreta pontificum, quae quidem omnia quoniam plurimum habent usus, ab ethnicis quoquo pacto rapienda censet. [118,1122] Postremo festiuo exemplo rem et confirmat et locupletat. [118,1123] "Quod", inquiens, "fecerunt multi boni nostri fideles. [118,1124] Nonne aspicimus quanto argento et ueste suffarcinatus exierit de Aegypto Cyprianus, doctor suauissimus et martyr beatissimus? quanto Lactantius? quanta Victorinus?