Latin · ~13 min
1.98
Jordanes, De summa temporum vel origine actibusque gentis Romanorum 1.98
Not analysed yet
87 Ab origine urbis Romae et usque Tarquinium regem cognomento Superbum, qui et expulsus est, numerantur anni ccxliii. Nam primus ille et urbis et imperii conditor Romulus fuit Marte, ut ipsorum verbis loquamur, genitus et Rea Siluia. Hoc de se sacerdos gravida confessa est. Nec mox fama dubitavit, cum Amullii regis imperio abiectus in profluentem cum Remo fratre non potuit extingui, si quidem et Tiberinus amnem repressit et relictis catulis lupa secuta vagitum uber ammovit infantibus, matrisque gessit officium. 88 Sic repertos apud arborem Faustulus regii gregis pastor tulit in casam atque educauit. Alba tum erat Latio caput, Iulii opus: nam Labinium patris Aenaeae contemserat. Ab bis Amullius iam septima subole regnabat fratre pulso Numitore, cuius ex filia Romulus. Igitur statim prima iuventutis facie patruum ab arce deturbat, avum reponit. Ipse fluminis amator et montium, apud quos erat educatus, moenia novae urbis agitabat. 89 Gemini erant: uter auspicaretur et regeret, adhibere placuit deos. Remus montem Aventinum, hic Palatinum occupant. Prius ille sex vultures, hic postea, sed duodecim vidit. Sic victor augurio urbem excitat, plenus spei bellatricem fore: id assuetae sanguine et preda aves pollicebantur. Ad tutelam novae urbis sufficere vallum videbatur: cuius dum angustias Remus increpat, saltu transilivit. Dubium an iussu fratris, occisus est. Prima certe victima fuit munitionemque urbis novae sanguine suo consecravit. 90 Imaginem urbis magis quam urbem fecerat: incolae deerant. Erat in proximo locus: hunc asylum facit, et statim mira vis hominum Latini Tuscique pastores, etiam transmarini Fryges, qui sub Aena, Arcades, qui sub Euandro duce influxerant. Ita ex variis quasi elementis congregavit corpus unum populumque Romanum ipse fecit. Res erat unius aetatis, populus virorum. Itaque matrimonia a finitimis petita quia non impetrabantur, manu capta sunt. Simulatis quippe ludis equestribus virgines quae ad expectaculum venerant praede fuere. 91 Haec statim causa bellorum. Pulsi fugatique Veientes. Ceninensium captum ac direptum est oppidum. Spolia insuper opima de rege Agrone Feretrio Iovi manibus rex reportavit. Savinis proditae portae per virginem Tarpeiam, non dolo, sed puella praetium rei quae gerebant in sinistris petierat, dubium clypeos an armillas. Illi ut et fidem solverent et ulciscerentur, clypeis obruere. Ita ammissis intra moenia hostibus atrox in ipso foro pugna, adeo ut Romulus Iovem oraret foedam suorum fugam sisteret. Hinc templum et Stator Iuppiter. 92 Tandem funeribus intervenere raptae laceris comis: sic pax facta cum Tatio foedusque percussum. Secutaque res misera dictu, ut relictis sedibus suis novam in urbem hostes demigrarent et cum generis suis avitas opes pro dote sociarent. 93 Auctis brevi viribus hunc rex sapientissimus statum rei publicae inposuit: iuventus divisa per tribus, in aequis et armis ut ad subita bella excubaret, consilium rei publicae penes senes esset, qui ex auctoritate patres, ob aetatem senatus vocabatur. 94 His ita ordinatis repente, cum contionem haberet ante urbem apud Caprae paludes, e conspectu ablatus est. Discerptum aliqui a senatu putant ob asperius ingenium: sed oborta tempestas solisque defectio consecrationis speciem praebuere. Cui mox Iulius Proculus fidem fecit, visum a se Romulum adfirmans augustiore forma, quam fuisset: mandare praeterea, ut se pro numine acceperent: Quirinum in caelo vocari: placitum diis, ut gentium Roma potiretur.