Latin · ~7 min
Book 4, lines 4.1.1-4.1.45
Lucan, DE BELLO CIVILI SIVE PHARSALIA 4.1.1-45
Not analysed yet
At procul extremis terrarum Caesar in oris
Martem saeuus agit non multa caede nocentem
maxima sed fati ducibus momenta daturum.
iure pari rector castris Afranius illis
ac Petreius erat; concordia duxit in aequas
imperium commune uices, tutelaque ualli
peruigil alterno paret custodia signo.
his praeter Latias acies erat inpiger Astur
Vettonesque leues profugique a gente uetusta
Gallorum Celtae miscentes nomen Hiberis.
colle tumet modico lenique excreuit in altum
pingue solum tumulo; super hunc fundata uetusta
surgit Ilerda manu; placidis praelabitur undis
Hesperios inter Sicoris non ultimus amnis,
saxeus ingenti quem pons amplectitur arcu
hibernas passurus aquas. at proxima rupes
signa tenet Magni, nec Caesar colle minore
castra leuat; medius dirimit tentoria gurges.
explicat hinc tellus campos effusa patentis
uix oculo prendente modum, camposque coerces,
Cinga rapax, uetitus fluctus et litora cursu
Oceani pepulisse tuo; nam gurgite mixto
qui praestat terris aufert tibi nomen Hiberus.
prima dies belli cessauit Marte cruento
spectandasque ducum uires numerosaque signa
exposuit. piguit sceleris; pudor arma furentum
continuit, patriaeque et ruptis legibus unum
donauere diem; prono cum Caesar Olympo
in noctem subita circumdedit agmina fossa,
dum primae perstant acies, hostemque fefellit
et prope consertis obduxit castra maniplis.
luce noua collem subito conscendere cursu,
qui medius tutam castris dirimebat Ilerdam,
imperat. huc hostem pariter terrorque pudorque
inpulit, et rapto tumulum prior agmine cepit.
his uirtus ferrumque locum promittit, at illis
ipse locus. miles rupes oneratus in altas
nititur, aduersoque acies in monte supina
haeret et in tergum casura umbone sequentis
erigitur. nulli telum uibrare uacauit,
dum labat et fixo firmat uestigia pilo,
dum scopulos stirpesque tenent atque hoste relicto
caedunt ense uiam. uidit lapsura ruina
agmina dux equitemque iubet succedere bello
munitumque latus laeuo praeducere gyro.