Latin
Book 8, lines 8.1.60-8.1.69
Theodosian Code, Theodosii Imperatoris Codex 8.1.60-69
Not analysed yet
CTh. 8. 2. 1
Imp. constantius a. ad catullinum praefectum praetorio. nullus omnino ex tabulariis vel scribis vel decurionibus eorumque filiis in quocumque officio militet, sed ex omnibus officiis, nec non et si intra nostrum palatium militent, necdum impleto quinquennio reperti et retracti protinus curiis officiis que municipalibus reddantur. dat. viii kal. iul. lauriaco marcellino et probino conss. (341 iun. 24).
CTh. 8. 2. 2
Impp. valentinianus et valens aa. ad artemium vicarium hispaniarum. si qui tabulariorum necessitate perfuncti vel adspirare coeperint ad curias vel vocari, non prius eos ordo suscipiat, quam fideliter dederint administratarum suo tempore chartularum aput acta rationem. dat. kal. iun. treveris valentiniano et valente iii aa. conss. (370 iun. 1).
CTh. 8. 2. 3
Imppp. gratianus, valentinianus et theodosius aaa. neoterio praefecto praetorio. comperimus aliquantos relictis muneribus curiarum scribas, sed et logografos civitatum in nomen irrepsisse militiae. his retractis legem hanc tulimus, ne quis ex hoc hominum numero paria audeat usurpare, hoc admodum sufficiente numero militiae supplementis, qui ex vagis veteranorumque filiis vacantibusque potuerit fida pervestigatione compleri. dat. iiii non. feb. thessalonica gratiano a. v et theodosio a. i conss. (380 febr. 2).
CTh. 8. 2. 4
Idem aaa. quicumque decurionum sponte se censuali ministerio manciparit, condicionem habeat quam ipse delegit, depositurus sui ordinis penitus dignitatem, si eum necessitas quaestioni subdendum invenerit. dat. xv kal. oct. constantinopoli richomere et clearcho conss. (384 sept. 17).
CTh. 8. 2. 5 [=brev. 8. 1. 1]
Impp. arcad. et honor. aa. hadriano pf. p. generali lege sancimus, ut, sive solidis provinciis sive singulis civitatibus necessarii fuerint tabularii, liberi homines ordinentur, neque ulli deinceps ad hoc officium patescat aditus, qui sit obnoxius servituti; sed et si quis dominorum servum suum sive colonum chartas publicas agere permiserit (consensum enim, non ignorantiam volumus obligari), ipsum quidem, in quantum interfuerit publicae utilitati, pro ratiociniis, quae servo sive colono agente tractata sunt, obnoxium attineri, servum autem competentibus affectum verberibus fisco addici. in praeteritum quoque decernimus, cura dominorum praesentari eos, qui ratiocinia tractaverint, quorum interfuit ab initio providere, ne publicis actibus privata servitia immiscerentur, ut temporis sui quisque rationem positus in quaestione depromat. dat. viii. kal. april. mediolano, vincentio et fravitta coss.