Book 90

ergo habete fidem cum dilectione. ista est uestis nuptialis. amate inuicem, qui Christum diligitis: amate amicos, amate inimicos. non sit uobis durum. quid ergo perditis, ubi multum acquiritis? quid pro magno rogas deum, ut moriatur inimicus tuus? non est uestis ista nuptialis. attende ipsum sponsum in cruce pro te pendentem, et pro suis inimicis patrem rogantem: "pater," inquit, "ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt." uidisti sponsum ista dicentem, uide et amicum sponsi cum ueste nuptiali inuitatum. benedictum Stephanum attendite, quomodo increpat Iudaeos, tanquam saeuus, tanquam iratus: "dura ceruice, et non circumcisi corde et auribus, uos restitistis spiritui sancto. quem prophetarum non occiderunt patres uestri?" audisti quomodo lingua saeuiat. adhuc tu paratus es dicere in quemlibet, atque utinam in eum dicas, qui deum offenderit, non qui te. offendit deum et non increpas; offendit te, clamas: ubi est uestis illa nuptialis? audistis ergo quomodo saeuierit Stephanus: audite quomodo dilexerit. offendit eos quos increpabat, lapidatus est ab eis. et cum undique furentium manibus, et lapidum ictibus premeretur et tunderetur, prius ait: "domine Iesu Christe, accipe spiritum meum." deinde posteaquam pro se stans orauit, pro illis qui lapidabant eum, genu fixit, et dixit: "domine, ne statuas eis hoc delictum:" ego moriar in carne, non illi in corde. et hoc dicto obdormiuit. post haec uerba nihil addidit: dixit, et abiit; nouissima eius oratio pro inimicis fuit. discite habere uestem nuptialem. ita et tu fige genua, et collide frontem in terra, et accessurus ad mensam domini, ad conuiuium sanctarum scripturarum, noli dicere, si moriatur inimicus: domine, si quid a te merui, occide inimicum meum. quod si forte dicis, non times ne tibi respondeat: si occidere uellem inimicum tuum, te prius occiderem? an gloriaris, quia modo inuitatus uenisti? cogita, paululum ante quid fuisti. nonne me blasphemasti? nonne me irrisisti? nonne nomen meum de terra delere uoluisti? sed plaudis tibi, quia inuitatus uenisti. si te occidissem inimicum, quem facerem amicum? quid male orando doces me, quod non feci in te? imo ego, dicit tibi deus, doceam te, ut imiteris me. in cruce pendens dixi, "ignosce illis, quia nesciunt quid faciunt." docui hoc militem meum. esto tiro meus contra diabolum. aliter inuicte nullo modo pugnabis, nisi pro tuis inimicis oraueris. dic plane, dic etiam hoc, dic ut inimicum tuum persequaris: sed scienter dic; distingue quod dicis. ecce homo est inimicus tuus: responde mihi, quid in illo inimicetur tibi; numquid hoc quod homo est, inimicatur tibi? non. sed quid? quod malus est. quod homo est, quod ego feci, non tibi inimicatur. dicit tibi: ego hominem feci non malum: factus est malus per inobedientiam, qui potius zabulo obediuit, quam deo. quod ipse fecit, hoc tibi inimicatur: unde malus, tibi inimicus est; non unde homo est. audio enim hominem, et malum: unum nomen est naturae, alterum culpae: sano culpam, et seruo naturam. hoc tibi dicit deus tuus: et ecce uindico te, occido inimicum tuum; de illo tollo quod malus est, seruo quod homo est: numquid si fecero illum hominem bonum, non occidi inimicum tuum, et feci amicum tuum? sic roga quod rogas, ut non homines pereant, sed ipsae inimicitiae pereant. si autem hoc oras, ut homo moriatur; malus oras contra malum: et cum dicis, occide malum; respondet tibi, quem uestrum.