Latin · ~9 min
Lines 1.189-1.244
May, Liber Sextus 1.189-244
Not analysed yet
Quod simul ut vidit, magnâ inflammatus ab irâ,
"Deseritisne ducem, et faciet nece Caesaris," inquit,
"Vos timor emeritos hodie?" Simul arripit hastam
Ductor, et adversos solus defertur in hostes.
Obstupuêre illi, quibus haec miracula, miles
Caesareus timidus, temerarius ipse, videntur.
Vix oculis primo credunt; mox in caput audax
Undique pila volant; donec, vincente pudore,
Non virtute, metum, cunctis exercitus armis
Ad ducis auxilium procurrit, et impia tantâ
Tunc rabie, quanto detrectavêre timore,
Bella gerit, redimat Romano ut sanguine culpam,
Et dirâ faciat funesta piacula caede.
At primo pugnae gentes utrimque furore
Diffugiunt, solis peragendaque bella relinquunt
Ensibus Ausoniis; aliis nec egebat Enyo,
Pallida nec plures Alecto optabat: in omne
Suffecêre nefas hae dextrae: hîc constitit atrox
Pugna; pares urgent acies, animique, paresque
Irarum stimuli. Magnis hortatibus ambo,
Inter spemque metumque, duces discurrere primo
Coeperunt, frustaque suos impellere, donec
Lassati excedunt pugnâ: collemque propinquum
Ductor uterque capit. Diri hinc discrimina belli,
Totque cruentatos enses, tot stragis acervos,
Dum trsites spectant, vix formidare vacabat,
Vix sperare. Duces subiit miseratio sola,
Feralisque timor, ne non victoria moesto
Ulla, sed ambobus lugenda tragoedia campo
Restaret, Latiusque illic procumberet orbis.
Ultima Caesarei restare pericula credunt:
Et Pompeiani post haec sperare recusant
Proelia: pugnaces animos agit aemula virtus.
Utque magis stupeas, cunctis incognita bellis
In totis subito sunt orta silentia campis,
Dum mediâ fervent rabie; nulloque virorum
Audito clamore, manus movêre furentes.
Ad Pompeianas tandem Victoria partes
Se trahere est visa, et paulatim cedere retro
Caesarei coepêre; fugâ vix centuriones
A turpi retinere queunt; cum fortia Caesar
Pectora denudans stricto sic ense profatur:
"Non tibi jam, Fortuna levis, quae condere summa
"Exoptas potius, quam condita summa tueri,
"Irascor; satis ampla mihi, quae nulla tacebunt
"Saecula, fecisti, fateor. Transferre favorem
"Jam te, Diva, decet, mundo ne ignota potestas
"Sit tua, meque Deum deceptus crederet orbis."
Dixerat; et certâ fodisset pectora dextra:
Sed Fortuna (velut prope summa pericula mater
Stare sinit puerum interdum, ut majora timenti
gratius auxilium veniat) submittit alumno,
Unde minus speratur, opem: nam castra Bogudes,
Extra aciem positus, praedae perductus amore,
Pompeiana petit. Contra hunc, ad castra tuenda,
Ex acie educit Labienus quinque cohortes.