Latin
Book 2, lines 2.1.24-2.1.30
Albertano of Brescia, De Amore et Dilectione Dei 2.1.24-30
Not analysed yet
Sermo datur cunctis, animi sapientia paucis. Sed verba loquacium audire tacitus et prospicere debes, et ab illis eciamdiscere. Ait enim Seneca, "Equo animo audienda sunt inproborum convitia." Unde Cato dixit, Prospito cuncta tacitus, quod quisque loquatur:
Sermo hominum mores celat, simul indicat idem. [Caput VII.]
De amicitia iracundi hominis .
Amicitiam autem iracundi hominis non desideres, quia illam nullo modohabere potes. Ut ait sapiens, "Homini iracundo nullus erit amicus, necin bonis illius erit gratia." Et alibi, "Ne sis velox ad irascendum, quiaira in sinu stulti requiescit." Et alibi Salomon ait, "Noli esse amicushomini iracundo, neque ambules cum viro furioso; ne forte discas semitaseius, et sumas scandalum anime tue." Et alibi, "Sicut carbones ad prunas,et ligna ad ignem, sic homo iracundus suscitat rixas." Homo enim extracorpus suum est cum irascitur in tantum ut dicatur: "Nulli irascenti irasua videtur iniusta." Et beatus Prosper dixit, Nemo sue mentis motus non extimat equos,
Quodcumque voluint homines, se bene velle putant. Ira dicitur ab ur quod est calor, et diffinitur ita: Ira est fervor animiab interioribus ad exteriora prorumpens, ob illatam sibi iniuriam vindictamquerens. Quare iratus consilium spernit; inde eciam dici consuevit: "Iratuseciam facinus consilium putat." Unde eciam philosophus dixit, "Iratum brevitervites, et inimicum diu." Et Ovidius epistolarum dixit, Quelibet iratis ipse dat arma dolor. Et debes vitare iracundiam tam in te quam in alio. Nam, "Iracundiam quivincit, maximum superat hostem." Unde idem Ovidius dixit, Vince animos iramque tuam, qui cetera vincis. Et alius dixit, "Lex videt iratum, iratus non videt illam." Respicere enimnil assuevit iracundia," ut Socrates. Et Dominus in evangelio dixit, "Quiirascitur fratri suo, reus erit iuditio." Et Apostolus ait, "Ira enim viriiustitiam Dei non operatur." Et Cato dixit, Iratus de re incerta contendere noli:
Ira impedit animum, ne possit cernere verum. Et Seneca dixit, "Iratus nil nisi criminis loquitur." Quare ait, "Finemdare ire initium est sapientie." Et alibi idem dixit, "Legem solet oblivisciiracundia."
Et nota quod iratus semper putat se plus posse facere quam possit, etideo superat posse suum, et inmoratur. Quare Seneca dixit, "Iratus semperputat posse quam possit." Et alibi dixit, Qui plus posse putat, sua quam natura ministrat,
Posse suum superans, se minus ipse potest. Quare Tullius dixit, "Ira procul absit, cum qua nil recte fieri, nil consideraripotest. Que enim aliqua perturbatione fiunt, ea nec constanter fieri possuntnec hiis, qui adsunt, approbari." Et Pitagoras dixit, "Quominus presserisiram, ob hoc ab ira magis premeris; tunc enim nobis incipimus irasci, cumaliis desivimus; finis namque ire initium est penitentie." Unde Socratesdixit, "Iracundus cum irasci desierit, tunc irascitur sibi." Et certe vitaredebes quemlibet iratum et maxime potentem. Nam ut ait Seneca, "Fulmen estubi cum potestate habitat iracundia." Nec eciam irasci debes potenti. Namut idem ait, "Potenti irasci periculum est." Quare si potens te leserit,potius sustineas quam cum eo irascaris; et fac quod Cato dixit: Cede locum lese fortune, cede potenti: