Latin · ~9 min
Lines 1.257-1.67
Albertano of Brescia, Liber consolationis et consilii 1.257-67
Not analysed yet
Caput XXXVI.
Quot modis dicatur quis posse .
Tertio vero super eodem verbo consentaneum videamus, utrum voluntastua vel consilium consentiat possibilitati tuæ vel potentiætuæ, an non. Et certe posse sive possibilitas multis modis dicitur. Dicitur enim posse ,quod commode fieri potest, et ita appellatur possecommoditatis . Dicitur etiam quandoque posse ,scilicet æquitatis ,de quo posse dicitur, quod "ea facta, quæ pietatem, æstimationemet verecundiam nostram lædunt, et generaliter, quæ contra bonosmores fiunt, nec nos facere posse credendum est, "et hæc per legesprobantur. Et de hoc posse dicit Marcus in Evangelio suo de Christo:" Et non poterat ibi multas virtutes facere. "Et Apostolus in Epistola suasecunda ad Corinthios juxta finem dicit: "Non enim possumus aliquid adversusveritatem, sed pro veritate. "Aliter vero dicitur posse potestatis ,unde Dominus in passione sua ad Petrum ait: "An putas, quia non possumrogare patrem meum, et exhibebit mihi plus quam duodecim legiones angelorum?" Aliter dicitur posse possibilitatis ,de quo dixit Dominus ad Moisemin Exodo: "Non poteris videre faciem meam, non enim videbit me homo, etvivet. "Aliter dicitur posse facultatis vel facilitatis veletiam probitatis de quo Dominus in Evangelio Matthæi dixit:" Potestis bibere calicem, quem ego bibiturus sum?" Aliter dicitur possegratiæ ,de quo in libro Sapientiæ in persona Sapientiædicitur: "Et ut scivi, quoniam aliter non possum esse continens, nisi Deusdet" et cetera. Et Dominus in Evangelio dixit: "Nemo potest venire ad me, nisi Pater mus traxerit illum. "Aliter vero ponitur in legibus posse ,id est debere . Et etiam super hoc verbo posse hij versusdici consueverunt: Posse quidem rebus dat jus, natura, potestas,
Officii meritum, quintum divina voluntas. Et si omnes significationes hujus verbi posse vel potestatis velpotentiæ diligenter inspexeris, tuum posse vel potestas sive possibilitasvel potentia non consonat nec consentaneum est voluntati tuæ velconsilio ita, ut vindictam facere possis tua auctoritate, nisi forte, possetuum vel potentiam commodam superando, fines posse vel potentiæ tuæcum dampno et malo tuo excederes, quod facere minime debes. Non ergo excedastuum posse; nam scriptum est: Qui plus posse putat, sua quam natura ministrat,
Posse suum superans, se minus ipse potest. Et iterum: Ultra posse suum nullum lex justa coegit.