Latin · ~7 min
Act 1, lines 1.1.67-1.1.109
Terence, Andria 1.1.67-109
Not analysed yet
Sapienter vitam instituit: namque hoc tempore
Obsequium amicos, veritas odium parit.
Interea mulier quaedam abhinc triennium
Ex Andro commigravit huc viciniae,
Inopia et cognatorum negligentia
Coacta, egregia forma atque aetate integra.
Hei vereor ne quid Andria apportet mali.
Primum haec pudice vitam parce ac duriter
Agebat, lana ac tela victum quaeritans.
Sed postquam amans accessit, pretium pollicens,
Unus et item alter, ita ut ingenium est omnium
Hominum a labore proclive ad libidinem,
Accepit conditionem, dein quaestum occipit.
Qui tum illam amabant forte, ita ut fit, filium
Perduxere illuc secum ut una esset meum.
Egomet continuo mecum, Certe captus est,
Habet. Observabam mane illorum servulos
Venientes aut abeuntes: rogitabam, Heus puer,
Dic sodes, quis heri Chrysidem habuit? Nam Andriae
Illi id erat nomen.
Teneo.
Phaedrum, aut Cliniam
Dicebant, aut Niceratum; nam hi tres tum simul
Amabant. Eho, quid Pamphilus? Quid? symbolam
Dedit, coenavit. Gaudebam. Item alio die
Quaerebam: comperiebam nihil ad Pamphilum
Quidquam attinere. Enimvero spectatum satis
Putabam, et magnum exemplum continentiae.
Nam qui cum ingeniis conflictatur eiusmodi,
Neque commovetur animus in ea re tamen,
Scias posse habere iam ipsum suae vitae modum.
Cum id mihi placebat tum uno ore omnes omnia
Bona dicere, et laudare fortunas meas
Qui gnatum haberem tali ingenio praeditum.
Quid verbis opus est? hac fama impulsus Chremes,
Ultro ad me venit unicam gnatam suam
Cum dote summa filio uxorem ut daret.
Placuit; despondi. Hic nuptiis dictus est dies.
Quid obstat cur non verae fiant?
Audies.
Fere in diebus paucis quibus haec acta sunt
Chrysis vicina haec moritur.
O factum bene!
Beasti; metui a Chryside.
Ibi tum filius
Cum illis qui amabant Chrysidem una aderat frequens;
Curabat una funus, tristis interim,
Nonnunquam collacrumabat: placuit tum id mihi.